->Vragen

Het is belangrijk om de vraag en de uitleg goed te lezen voordat je het antwoord geeft. Lees of gebruik ook de eventuele extra informatie die in de uitleg staat; deze kun je openen door op de onderstreepte tekst te klikken.

->Toelichting

Het is aan te bevelen om altijd een toelichting te geven op je antwoord. Het geven van een eigen extra uitleg bij een risico helpt om de situatie beter te begrijpen.

->Foto of Bijlage

Het is tevens aan te bevelen om een foto of bijlage toe te voegen. Beelden zeggen nu eenmaal meer dan woorden. Een foto kan een situatie direct duidelijk maken en helpt om de risico’s visueel inzichtelijk te maken. Ook documenten zoals handleidingen, inspectierapporten bieden aanvullende en gedetailleerde informatie over specifieke risico’s.

Je kunt een foto of bijlage toevoegen door in de vraag bij het onderdeel Foto of bijlage te klikken op Toevoegen:

Vervolgens kun je ervoor kiezen een foto/bijlage te uploaden via de optie Bladeren of door het scannen van de QR-code met een mobiele telefoon:

->Reeds genomen maatregelen

Bij de zogenoemde “prioritaire risico’s“ is het mogelijk om bij een positief beantwoorde vraag, de reeds genomen maatregelen toe te voegen. Hiermee laat je zien wat reeds is gedaan om het betreffende risico te verminderen. De prioritaire risico’s voor de metaalbewerking zijn machineveiligheid, schadelijk geluid, gevaarlijke stoffen, lasrook, fysieke belasting en valgevaar.

Indien er sprake is van een prioritair risico en de vraag wordt beantwoord met Ja, dan dien je hierbij aan te geven welke maatregelen je reeds hebt genomen. Je ziet dit in onderstaand voorbeeld bij een vraag over schadelijk geluid. Bij het antwoord Ja, toont het menu de optie Reeds genomen maatregelen. Om een maatregel toe te voegen klik je op Toevoegen:

In de pop-up die verschijnt, kun je één of meer van de voorgestelde maatregelen selecteren, die vervolgens in het toelichtingsveld verschijnt/verschijnen. Je kunt in het toelichtingsveld ook een zelfgekozen maatregel noteren.

Klik vervolgens op Opslaan.

De maatregel verschijnt nu in je scherm bij het veld Reeds genomen maatregelen.

->Risico(klasse)

Het RI&E-instrument doet een voorstel voor de risicoklasse. Dit zijn waarden van hoog, middel en laag. De aangegeven risicoklasse is een suggestie van de deskundige. Je kunt de evaluatiestap overslaan, dan worden deze standaardwaarden genomen.

Kijk er wel serieus naar, de risicoklasse helpt je met het maken van een prioriteitstelling, een hogere risicoklasse vraagt om een snellere aanpak, maar je kunt natuurlijk ook de risico-klasse aanpassen. Bijvoorbeeld omdat je vindt dat er al goede beschermende maatregelen genomen zijn en voor jouw organisatie de risicoklasse feitelijk lager ligt. Of omgekeerd, omdat een bepaalde werkzaamheid heel vaak voorkomt, voor jouw situatie de risicoklasse hoger ligt.

Bij de inventarisatie worden de verschillende knelpunten “gewogen” door het toekennen van een risicoklasse. De risicoclassificatie is gebaseerd op de methode van Kinney & Wiruth. Die werkt met de volgende formule:

Risicogetal = Effect x Waarschijnlijkheid x Blootstellingsfrequentie

Hoe hoger het risicogetal des te hoger het risico.

Het is mogelijk om de risicoklasse zelf te berekenen door bij het veld Risico te klikken op Bewerk.

In het daaropvolgende pop-up scherm kun je met behulp van de rekentool de risicoklasse zelf berekenen door de blootstellingsfrequentie, het effect en de waarschijnlijkheid in te vullen.

Wat is de blootstellingsfrequentie? Komen medewerkers veel of langdurig in aanraking met de situatie: doet de betreffende situatie zich dagelijks voor of slechts een keer per jaar? Bijvoorbeeld: het tillen van zware voorwerpen komt circa 1 x per week of slechts 1x per maand voor (gemiddeld over een periode van een jaar).

Hoe ernstig is het effect (de schade) als het arbeidsrisico tot uiting komt? Gaat het om blijvende schade of is het alleen een vorm van hinder? Bijvoorbeeld: leidt fysieke overbelasting tot vermoeidheid, verzuim of blijvend letsel? Wat is de waarschijnlijkheid dat het risico tot schade leidt? De vraag is dus: welke kans is er dat er een schadelijk effect optreedt? Bijvoorbeeld: als je vaak zwaar moet tillen, hoe waarschijnlijk is het dan dat je gaat verzuimen door overbelasting?

Op basis van jouw ingevoerde gegevens, berekent het systeem automatisch de (nieuwe) voorgestelde risicoklasse en kun je deze opslaan.

->Grondoorzaak

In deze RI&E maken we gebruik van de volgende onderverdeling van grondoorzaken.

Een voorbeeld: de vluchtweg is geblokkeerd omdat er dozen voor staan. Wat is de oplossing? Dozen verplaatsen. De vraag is wat de oorzaak is waarom die dozen daar staan: is er te weinig opslagruimte of is men niet bewust van het feit dat het een vluchtweg is die vrij moet blijven? Daarom kijk je bij een knelpunt naar de grondoorzaken, want dat helpt je om het probleem bij de basis aan te pakken. Voor alle vragen is een grondoorzaak vooraf ingevuld en wordt deze automatisch gekozen. Het is mogelijk zelf een grondoorzaak te kiezen. Dit doe je door op de gewenste grondoorzaak te klikken. De nieuwgekozen grondoorzaak wordt dan automatisch opgeslagen bij deze vraag.

Let op:
Voor vragen die worden toegevoegd onder overige risico's dien je zelf de grondoorzaak te bepalen. Dit kun je doen aan de hand van bovenstaand overzicht.

->Advies maatregelen

Door het instrument worden adviesmaatregelen gegeven om de situatie te verbeteren. Daarbij wordt ook verwezen naar de Arbocatalogus van 5xbeter. Je kunt deze overnemen, maar ook je eigen maatregelen invoegen, passend voor je eigen situatie.

->Te nemen maatregelen

Het kiezen van de maatregel die moet worden toegepast, is afhankelijk van wat “redelijkerwijs ”de beste keuze is. Uitgangspunt is dat de werkplek altijd veilig is.

Redelijkerwijs is hierbij afhankelijk van operationele, veiligheid technische en economische beperkingen. Dit betekent dat je eerst mogelijkheden op een hoger niveau moet onderzoeken voordat besloten wordt tot maatregelen uit een lager niveau.

Om een maatregel te kiezen, klik je bij het veld Te nemen maatregelen op de button Kies/bewerk hier je maatregelen:

In het volgende scherm klik je op het plusteken van de maatregel die je wilt nemen. Indien je een eigen maatregel wilt toevoegen klik je het plusteken bij Andere maatregel toevoegen.

De maatregel verschijnt dan in je scherm.

Vul hier in wie verantwoordelijk is voor de maatregel. In veel gevallen zal dit de bedrijfsleider, productieleider, HR of de directie zijn. De maatregelverantwoordelijke moet uiteraard wel over de middelen (tijd, zeggenschap, geld) beschikken om de maatregel te kunnen uitvoeren. Als de actieverantwoordelijke nog niet is toegevoegd aan de RI&E. Kun je deze eenvoudig toevoegen middels de groene button “+ gebruiker”. Een gebruiker toevoegen kan ook via het menu aan de linkerzijde van de RI&E. Kies onder RI&E beheer voor Gebruikers. Deze gebruiker kan zelf geen anderen uitnodigen.

Kies vervolgens een begin- en einddatum voor de termijn van uitvoering van de maatregel. Sommige verbetermaatregelen vragen om een directe aanpak en (weer) andere verbetermaatregelen kunnen zonder problemen over een jaar worden opgepakt.

Ook kun je hier (later) aanvinken dat de maatregel gereed is.

In dit scherm kun je tevens een extra toelichting op de maatregel geven en een foto of bijlage toevoegen.

Klik vervolgens op Opslaan en sluiten om de maatregel op te slaan.

Je kunt meerdere maatregelen toevoegen aan een risico.

->Arbeidshygiënische strategie

Belangrijk is dat je bij het vaststellen van de maatregelen gebruik maakt van de arbeidshygiënische strategie (AHstrategie).

De gouden regel: begin bij de bron
Het belangrijkste principe is simpel: pak eerst het probleem bij de bron aan. Alleen als dat echt niet kan (om technische, operationele of economische redenen), kijk je naar andere oplossingen. Die afweging geldt voor elk niveau opnieuw. Uitzondering hierop vormen risico's van kankerverwekkende stoffen. Dan mag alleen een stap lager in de hiërarchie worden gedaan als een hogere maatregel technisch/ operationeel niet uitvoerbaar is.

Bronmaatregelen – Neem de oorzaak weg (4 sterren)
Voorbeeld: vervang een kankerverwekkend product door een minder schadelijk of niet schadelijk product, een diesel heftruck vervangen door een elektrische heftruck.

Technisch collectieve maatregelen – Maatregelen nemen om risico’s te verminderen die ons allemaal beschermen (3 sterren)
Voorbeeld: het plaatsen van afscherming rond een bron, bronafzuiging, ruimteventilatie of gebruik van korrels i.p.v. poeder bij stof.

Organisatorisch individuele maatregelen - Maatregelen welke de individuele werknemers beschermen (2 sterren)
Voorbeeld: lassen in een aparte, afgescheiden ruimte, het werk zo organiseren dat medewerkers minder risico lopen (taakroulatie), opleiding en training, het houden van toezicht, onderhoud (plegen en plannen), reparatie en schoonmaak.

Persoonlijke beschermingsmiddelen - Het kosteloos verstrekken van persoonlijke beschermingsmiddelen (1 ster)
Voorbeeld: gehoorbescherming, verse luchthelm en/ of lasbrillen.

Bevorderlijke maatregelen - Maatregelen welke ondersteunend en van gunstige invloed zijn op reductie van het risico, maar toch niet van dusdanige invloed dat het niveau van initiële risico (direct) zal dalen. (0 sterren)
Voorbeeld: afspraken maken, inventariseren, onderzoek doen naar, iets berekenen en/ of gevaar aanduiden (let op! Gevaar).

Door deze aanpak stap voor stap te volgen, maak je je werkplek zo veilig mogelijk. Begin groot (bij de bron), en werk dan naar specifiekere oplossingen als dat nodig is.

Tip: documenteer waarom je voor bepaalde maatregelen kiest. Dit helpt bij latere evaluaties en toont aan dat je zorgvuldig hebt nagedacht over de veiligheid van je werknemers.

Bij het invullen van de vragen is bij de keuze die je maakt voor een geadviseerde maatregel, het bijbehorende niveau van de AH-strategie automatisch ingevuld.

Let op! Indien je een maatregel handmatig invult, dien je zelf het AH-niveau van de maatregel in te vullen. Je kunt hiervoor gebruikmaken van de bovenstaande uitleg.

->Afwijking AH-strategie

Als je de maatregel hebt gekozen met de meeste sterren betekent dit dat je maatregel(en) hebt gekozen die het hoogst in de AH-strategie passen. Je krijgt dan een groen vinkje te zien en dat betekent dat je geen afwijking hoeft aan te geven.

In alle andere gevallen komt er een rood uitroepteken en dien je een toelichting te geven waarom je afwijkt van de belangrijke AH-strategie. Klik hiervoor op Bewerk:

Geef vervolgens aan waarom je niet hebt gekozen voor het hoogste niveau aan maatregelen. Je hebt hierbij de keuze uit:

• Technisch niet haalbaar;
• Organisatorisch niet haalbaar;
• Kostentechnisch niet haalbaar;
• Gevaarlijk.

Het is aan te bevelen om de toelichting aan te vullen met je eigen woorden en verdere omschrijving.

->Restrisico

Op basis van de gekozen maatregel, wordt automatisch het restrisico berekend. Mocht je zelf een andere mening hebben over het restrisico, dan kun je dit handmatig aanpassen via de knop ‘bewerk’. Hier kun je het restrisico aanpassen en indien gewenst berekenen. Zie hiervoor de uitleg bij Risico.

->Overige risico’s

Zijn er risico’s niet genoemd in de vragenlijst? Dan kun je ze kwijt onder Overige risico’s. Deze vierde module is niet verplicht, maar bevat de mogelijkheid om zelf risico’s toe te voegen die niet door ons zijn voorzien, maar die wel aanwezig zijn in jouw organisatie.

Om een risico toe te voegen, ga je in het menu Inventarisatie naar Overige risico’s en klik je op Toevoegen:

In het volgende scherm omschrijf je het risico en een eventuele toelichting en geef je zelf het risico en de risicoklasse aan. Om de risicoklasse te bepalen, kun je gebruik maken van de rekentool, zie hiervoor het kopje Risicoklasse.

Kies vervolgens een grondoorzaak en een of meerdere maatregelen.

De maatregel(en) moet je hier handmatig toevoegen: